Rà xong mà không sửa thì buổi rà lại chỉ là một buổi nói chuyện. Phần vá mới là phần đổi được điều gì đó.
Sửa từ đâu trước
- Từ chỗ làm mất nhiều thời gian nhất hôm đó
- Thường là chỗ phải đi tìm
- Hoặc chỗ phải hỏi lại
- Cả nhà thường nhớ rất rõ chỗ đó
- Mục thứ tư là cách tìm ra nó
Không cần phân tích gì nhiều để tìm chỗ nên sửa trước, chỉ cần hỏi cả nhà chỗ nào làm mọi người bực nhất hôm đó thì ai cũng chỉ ra được ngay.
Sửa bao nhiêu chỗ một lúc
- Hai hoặc ba
- Danh sách dài thì không chỗ nào được làm
- Sửa xong thì tính tiếp
- Không có hạn chót nào cho phần còn lại
- Mục thứ hai là điều đã thấy nhiều lần
Một danh sách mười việc phải sửa sẽ nằm nguyên trên bàn nhiều tháng, còn hai việc thì thường xong trong cùng tuần đó và cả nhà thấy mình đã làm được gì đó.
Sửa xong thì làm gì
- Nói lại cho cả nhà biết đã đổi gì
- Và sửa luôn mọi bản sao của tờ thông tin
- Bản dán bếp, bản trong ví, bản trong xe, ảnh chụp trong máy
- Bỏ sót một bản là tạo ra một bản sai
- Mục thứ tư là rủi ro
Sửa bản chính mà quên bản trong ví là cách tạo ra hai nguồn mâu thuẫn, và lần sau người cầm bản cũ sẽ làm theo thông tin đã lỗi thời mà không biết.
Làm sao biết đã sửa đúng
- Nhờ một người ngoài thử dùng bản mới
- Họ làm được mà không phải hỏi thì mới là xong
- Bạn không tự kiểm được
- Vì bạn đã biết hết mọi thứ trong đó
- Mục thứ ba là lý do
Người viết luôn thấy bản của mình rõ ràng, nên phép kiểm duy nhất đáng tin là đưa cho một người chưa biết gì và xem họ có tự xoay xở được không.
Về chuyện phần lớn chỗ vá đều rất nhỏ
- Thêm một số điện thoại
- Sửa một dòng địa chỉ
- Thay một bóng đèn ngoài cửa
- Phần lớn là việc mười phút
- Mục thứ tư là điều đáng nói
Những chỗ hỏng làm mất nhiều thời gian nhất hôm đó thường lại là những chỗ sửa nhanh nhất, và đó chính là điều làm việc vá lại đáng làm tới vậy.
Về chuyện có chỗ không vá được bằng giấy
- Có chỗ phải sửa bằng việc thật
- Sơn lại số nhà, dọn lối đi, thay khoá cổng
- Ghi chúng thành một danh sách riêng
- Và gắn tên người làm
- Mục thứ tư là điều kiện để nó xong
Việc sửa nhà cửa không tự xảy ra và cũng không nằm gọn trong một buổi ngồi bàn, nên chúng cần một cái tên và một mốc thời gian cụ thể.
Về chuyện vá cả phần phân vai
- Nếu hôm đó có việc không ai làm thì thêm dòng đó vào
- Nếu có người bị giao quá nhiều thì chia lại
- Phân vai là phần hay lộ ra nhất sau một lần đi qua
- Và cũng là phần dễ sửa nhất
- Mục thứ ba là điều hay lộ ra
Sau một lần đi qua thật thì ai cũng biết mình hợp với vai nào và không hợp với vai nào, và đó là thông tin không có cách nào biết được từ trước.
Về chuyện cập nhật danh sách thứ đang dùng
- Sau một đợt thì phần này hay đổi
- Sửa lại ngay trong lần vá này
- Xin bản in từ nơi theo dõi nếu có
- Đây là phần đổi nhiều nhất và được cập nhật ít nhất
- Mục thứ tư là điều cần canh
Danh sách thứ đang dùng thay đổi sau gần như mọi đợt, và nó lại là phần ít khi được sửa nhất, nên mỗi lần rà lại đều nên bắt đầu từ chính phần này.
Về chuyện đặt mốc kiểm lại tiếp theo
- Vá xong thì đặt một mốc xem lại
- Gắn vào một dịp cố định
- Để bản mới không lại cũ đi
- Và để không phải đợi một lần đi qua nữa mới sửa
- Mục thứ tư là toàn bộ mục đích
Cả bản chuẩn bị này tồn tại để không ai phải học lại bằng cách đi qua thêm một lần nữa, và một mốc xem lại định kỳ là thứ giữ cho nó đúng với mục đích đó.
Về chuyện nói cho nhà khác biết
- Kể cho anh em và bạn bè những gì bạn học được
- Nhà nào cũng có những lỗ hổng giống nhau
- Kể như kể một việc nhà bình thường
- Không cần thuyết phục ai
- Mục thứ hai là điều đáng chú ý
Những chỗ hỏng lặp lại ở hầu hết các gia đình vì chúng đến từ cùng những thói quen, nên điều bạn vừa học được thường đúng luôn với nhà người khác.
Về chuyện ghi lại đã sửa những gì
- Ghi một dòng cuối tờ giấy về lần sửa này
- Sửa gì, ngày nào
- Lần sau đọc lại thì biết đã đi tới đâu
- Và biết chỗ nào còn chưa động tới
- Mục thứ tư là điều hay bị quên
Sau hai ba lần sửa thì không ai nhớ được chỗ nào đã động tới và chỗ nào chưa, nên một dòng ghi ở cuối tờ giấy giữ cho cả quá trình có mạch.
Ba câu hỏi để biết nhà mình chuẩn bị tới đâu
- Tờ thông tin của nhà tôi đang ở đâu
- Nếu tôi không có mặt thì ai gọi ai
- Đi tới nơi gần nhất thì đi đường nào
- Bài này thêm: tôi đã sửa hết các bản sao chưa
Ba câu đầu lặp lại ở mọi bài; dòng thứ tư là phần riêng của từng bài.
Thứ chuẩn bị được thì chuẩn bị lúc chưa có gì xảy ra
- Lúc có việc thì không ai nghĩ được mạch lạc
- Nên phần nghĩ phải làm xong từ trước
- Thứ chuẩn bị trước là thông tin và đường đi, không phải kỹ năng
- Một tờ giấy làm được nhiều hơn một buổi bàn bạc
- Mục thứ ba là ranh giới của cả trang này
Trang này không dạy làm gì với người bệnh. Nó chỉ lo phần hậu cần mà nhà nào cũng chuẩn bị được.
Gọi trợ giúp và để người có chuyên môn quyết, đừng tự xoay, nếu
- Bạn thấy có chuyện mà không biết là chuyện gì
- Bạn phân vân không biết có đáng gọi không
- Có ai đó trong nhà đang thấy lo
- Bạn được dặn làm gì đó mà không rõ làm thế nào
- Hoặc bạn đang định chờ xem sao
Năm điều này lặp lại ở mọi bài. Trang này không liệt kê dấu hiệu nào và không hướng dẫn sơ cứu — hai phần đó thuộc về người có chuyên môn.
Câu hỏi thường gặp
Sửa từ đâu trước?
Từ chỗ làm mất nhiều thời gian nhất hôm đó. Thường là chỗ phải đi tìm hoặc phải hỏi lại.
Sửa bao nhiêu chỗ một lúc?
Hai hoặc ba. Danh sách dài thì không chỗ nào được làm.
Sửa xong thì làm gì?
Nói lại cho cả nhà biết đã đổi gì, và sửa luôn mọi bản sao của tờ thông tin.
Làm sao biết đã sửa đúng?
Nhờ một người ngoài thử dùng bản mới. Họ làm được mà không phải hỏi thì mới là xong.